Wat zegt de Nederlandse grondwet over gender?
De grondwet noemt "geslacht" expliciet als verboden discriminatiegrond (art. 1). "Genderidentiteit" staat er niet in. De spanning ontstaat wanneer rechten op grond van geslacht (vrouwen) botsen met claims op grond van identiteit.
Wat speelt er
Artikel 1 van de Grondwet noemt sinds 22 februari 2023 ook handicap en seksuele gerichtheid als discriminatiegronden; geslacht stond er al in (bron). Het begrip "genderidentiteit" staat in de Algemene wet gelijke behandeling (Awgb): de Wet verduidelijking rechtspositie transgender personen en intersekse personen voegt aan artikel 1 Awgb toe dat onder onderscheid op grond van geslacht mede wordt verstaan onderscheid op grond van geslachtskenmerken, genderidentiteit en genderexpressie (bron). Artikel 11 van de Grondwet beschermt het recht op onaantastbaarheid van het lichaam, artikel 10 de persoonlijke levenssfeer.
Wat onderzoek toont
Op 16 april 2025 oordeelde het Britse Supreme Court unaniem in For Women Scotland Ltd v The Scottish Ministers dat "man", "woman" en "sex" in de Equality Act 2010 verwijzen naar biologische sekse; transgender personen blijven beschermd tegen discriminatie op grond van gender reassignment (bron). Nederland kent sinds de Transgenderwet van 2014 een procedure voor wijziging van de geslachtsvermelding in de geboorteakte en biedt via de Awgb bescherming aan transgender personen (bron).
Wat blijft betwist
De Grondwet geeft in artikel 1 geen definitie van "geslacht" en noemt "genderidentiteit" niet (bron).