wetenschap · 22 september 2026

Kleine studie: meisjes met genderdysforie rapporteren ernstiger suïcidaliteit dan jongens

In april 2026 verscheen in het tijdschrift BMC Psychiatry een kleine maar opvallende studie. Onderzoekers Pelin Dağ, Bengisu Özçivit Asfuroğlu, Müslüm Kul en Osman Samet Kocaman volgden 32 adolescenten van 12 tot 18 jaar die bij een Turkse polikliniek de diagnose genderdysforie kregen. Ze keken specifiek naar zelfbeschadiging en suïcidaliteit — en naar het verschil tussen jongens en meisjes in die groep.

De uitkomst is stevig genoeg om bij stil te staan. Alle zes meisjes in het onderzoek (100 procent) rapporteerden suïcidale gedachten, tegenover minder dan 4 op de 10 van de 26 jongens (38,5 procent) — een statistisch significant verschil. Ook de ernst van het suïcidale gedrag lag bij de meisjes hoger: een gemiddelde score van 10,83 tegenover 5,23 bij de jongens op de gebruikte vragenlijst voor suïcidaal gedrag. De ernst van zelfbeschadiging was eveneens hoger bij de meisjes (gemiddeld 42,25 tegenover 31,31). Hoe vaak zelfbeschadiging voorkwam, verschilde niet tussen de groepen (66,7 procent van de meisjes en 61,5 procent van de jongens) (bron).

Wat de onderzoekers zelf zeggen

De auteurs zijn zelf voorzichtig met hun bevindingen, en dat voorbehoud verdient een plek in dit artikel net zo goed als het resultaat. Met slechts 6 meisjes tegenover 26 jongens is de steekproef klein en scheef verdeeld; de auteurs schrijven (vertaald uit het Engels) dat "het beperkte steekproefaantal, en met name het relatief lage aantal vrouwelijke adolescenten, de generaliseerbaarheid van de resultaten kan beperken". De meisjes in de studie waren bovendien gemiddeld ouder (15,5 jaar) dan de jongens (12,9 jaar), en het onderzoek is doorsnede-onderzoek: het meet een moment, geen verloop in de tijd. Psychiatrische comorbiditeit — stemmings- en angststoornissen — verschilde niet significant tussen de seksen, dus dat verklaart het gevonden verschil in elk geval niet.

Dat maakt dit geen bewijs dat elke meisje met genderdysforie een hoger suïciderisico loopt dan elke jongen. Het is een signaal uit een kleine, verkennende studie — en signalen uit kleine studies verdienen navolgend onderzoek, geen definitieve conclusies.

Wat hier onder ligt: één cijfer voor twee heel verschillende groepen

De Cass Review schrijft dat jongeren met genderdysforie een hoger suïciderisico hebben, maar dat dat risico vergelijkbaar lijkt met dat van andere jongeren met vergelijkbare psychische en psychosociale problemen (bron). Het rapport schrijft ook dat sommige behandelaars zich onder druk gezet voelen om een medisch traject te steunen, omdat breed wordt gemeld dat genderbevestigende behandeling het suïciderisico verlaagt, en dat die bewering niet wordt ondersteund door de systematische review. Op Transplek eerder al is hier meer over geschreven.

De auteurs van deze studie concluderen dat het geslacht bij geboorte een relevante factor kan zijn bij de klinische beoordeling en opvolging van adolescenten met genderdysforie wat betreft suïciderisico, en dat grotere studies nodig zijn om de bevindingen te bevestigen (bron).

De vergelijking met autisme dringt zich op

Ook eerder op deze site is beschreven over autisme in de genderzorg dat de groep die bij genderklinieken aanklopt niet uniform is. Dat autisme en genderdysforie samenhangen, wordt gesteund door een meta-analyse uit 2023 (bron). De Cass Review beveelt aan dat elke jongere een brede beoordeling krijgt als basis voor een individueel zorgplan, met screening op neurologische ontwikkelingsstoornissen zoals autisme en een beoordeling van de psychische gezondheid (bron).

Wat dit betekent voor ouders en clinici

Voor ouders van een meisje met genderdysforie is de praktische les niet dat medische transitie de oplossing is voor een hoger risico — die causale stap maakt de studie zelf niet. De les is dat een zorgvuldige, individuele inschatting van suïcidaliteit en zelfbeschadiging onderdeel moet zijn van elk traject, met extra aandacht wanneer de klachten ernstiger zijn, ongeacht wat het geslacht van het kind daarover 'zou moeten' betekenen. Een protocol dat sekseverschillen negeert, loopt het risico juist de jongere te missen die het meest kwetsbaar is.

Bronnen

Nienke Vogelaar

Nienke Vogelaar

Redactie

Veelgestelde vragen

Betekent dit dat meisjes met genderdysforie altijd een hoger suïciderisico hebben dan jongens?

Nee. De studie is klein (32 deelnemers, van wie maar 6 meisjes) en verkennend van aard. De onderzoekers zelf waarschuwen dat de resultaten door de beperkte en scheve steekproef niet zomaar te generaliseren zijn. Het is een signaal dat om groter vervolgonderzoek vraagt, geen vaststaand feit.

Verklaart dit onderzoek waaróm meisjes hoger scoorden?

Niet direct. Psychiatrische comorbiditeit zoals stemmings- en angststoornissen verschilde niet significant tussen jongens en meisjes, dus dat verklaart het gevonden verschil niet. De onderzoekers wijzen op het leeftijdsverschil tussen de groepen en op de kleine steekproef en vragen om grotere studies naar de factoren die het suïciderisico beïnvloeden.

Wat betekent dit voor de manier waarop klinieken suïciderisico beoordelen?

De auteurs schrijven dat het geslacht bij geboorte een relevante factor kan zijn bij de klinische beoordeling en opvolging van adolescenten met genderdysforie wat betreft suïciderisico. De Cass Review beveelt een brede beoordeling per jongere aan, met screening op neurologische ontwikkelingsstoornissen en een beoordeling van de psychische gezondheid.